جزیی کلی منطق صوری و اصطلاحات فلسفی

 پست سوم :

تا اینجا گفتیم علم به حضوری و حصولی تقسیم میشود علم حصولی به تصورات و تصدیقات ، خود این تصورات و تصدیقات به بدیهی و نظری تقسیم میشوند
اما این تصورات و تصدیقات در یک تقسیم بندی به جزیی و کلی تقسیم میشود
خود جزییات به حقیقی و نسبی (اضافی) و خود این کلیات به متواطی و مشکک تقسیم میشود که به تعریف و مثالهای انها بپردازیم

تصور جزیی و کلی:

۱٫تصور جزیی : تصور یک فرد واحد و معین مثل تصور ارسطو ،تصور یونان
۲٫تصور کلی : تصوری که مصادیقش بیش از یک فرد واحد و معین است مثل تصور انسان ، درخت و…
تصدیق جزیی و کلی:
۱٫تصدیق جزیی : قضیه ای که به چیزی واحد و معین حکم میکند مثل زمین کروی است ، ارسطو فیلسوف یونانی است
۲٫تصدیق کلی : قضیه ای که مصادیقش بیش از یک چیز واحد و معین و در واقع حکمی عام بین معنای دو کلی صادر شده است مثل مجموع زوایای مثلث ۱۸۰ درجه است

انواع جزیی:

اما گفتیم جزیی دو نوع است
۱٫جزیی حقیقی : ان چیزی است که حقیقتا بر یک چیز واحد صدق میکند مثل تصور ارسطو یا تصدیق زمین کروی است
۲٫جزیی اضافی (نسبی) : ان چیزی است که در نسبت با کلی مافوقش ، جزیی است مثلا اسب یک نوع حیوان است در اینجا اسب جزیی از مجموعه ی یک کل (حیوانات) است

انواع کلی:

اما گفتیم کلی هم دو نوع است
۱٫کلی متواطی : مفهومی است که بصورت یکنواخت بر مصادیقش منطبق میشود مثل مفهوم اسب (تمام مصادیق مفهوم اسب در اسب بودن مشترک هستند)
۲٫کلی مشکک : مفهوم مشکک به مفاهیمی میگویند که مصادیقش دارای شدت و ضعف باشند و یکسان و یکنواخو نباشند مثل نزدیکی و دوری (نزدیک تر و دورتر) یا مثل مفهوم نور که شدت و ضعف دارد (مثلا نور خورشید نسبت به فانوس شدت دارد) اگر دقت کنیدتشکیک وجود ملاصدرا هم معتقد است مفهوم وجود مشکک است یعنی وجود مانند نور شدت و ضعف دارد

مطالب مرتبط

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *