آیا میتوان زبان بدن را خواند ؟
وقتي حركات حيوانات همچون پرندگان، خزندگان، ماهيها و نحوه شكار و زندگي گروهي و فردي آنها را ميبينيم لذت ميبريم. اصولا اكثر اختراعات بشر و يا بهتر است بگوييم تمامي آنها، ملهم از طبيعت و راز بقاي حيوانات بوده و هست كه اصطلاحا به آن علم بيونيك ميگويند.
ما جرثقيل را از بندپايان، هواپيما را از پرندگان، آسمان خراشها را از زنبور عسل، رادارها و دستگاههاي صوتي را از خفاش و بسياري از ابزارهاي شكار و دفاع و استتار و بسياري از داروهاي پزشكي و هر آنچه در هنر و موسيقي داريم همه و همه را از ادراكات و الهامات موجود در طبيعت آموختيم. اما آيا از رفتار خود، يعني وجنات و حركات خودمان ميتوانيم چيزي بياموزيم؟ ما كه همه چيز را از طبيعت گرفتيم چه چيزي را ميتوانيم از خودمان و صرفا نوع انسان ياد بگيريم؟ زبان بدن كه ميتوان آن را از پايه تحقيقات و مطالعات چارلز داروين به طور كلاسيك رديابي كرد در كتاب expression of the emotions in man and animals. سرآغاز علوم رفتارگرايان و علاقهمندان به مطالعات رفتاري به حساب ميآيد.
اما آنطور كه بايد و شايد هنوز اسرار و شگفتيهاي آن كشف نشده است. محققان پيشبيني ميكنند كه در سالهاي آتي يك نوع ارتباط غيركلامي از طريق ارتباط بين مغز انسان با كامپيوتر و سپس ارتباط مغز با مغز در پيش روي انسانها است. اينها فرضهاي وسوسهانگيز است كه ما هم در آينده سهمي در ادبيات غيركلامي زبان بدن داشته باشيم، ضمن اينكه نسبت به حقيقت موضوع بيشتر بايد حساس باشيم. از آنجا كه در قرآن مجيد نيز به زبان گوش و چشم و تمامي جوارح انسان اشاره دارد كه هر كدام بر اعمال ما گواهي خواهند داد.
البته نتيجهگيري غير علمي ما را از اهميت موضوع دور خواهد ساخت. ولي تصورش لذتبخش است كه شما روزي قادر به تغيير و ادراك رازهاي دروني خود و ديگران شويد و كسي ديگر نتواند جلوي شما دروغ بگويد كما اينكه در حال حاضر بازرسان حرفهاي پليس، فروشندگان حرفهاي كالاهاي تجاري، مشاوران، مسوولان استخدام، مديران و هنرپيشههاي سينما و تئاتر به كسب مهارت در زبان بدن body language نياز زيادي دارند و از آن استفاده ميكنند. پژوهشگري به نام آلبرت مهرابيان به اين نتيجه رسيده است كه تاثير كلي يك پيام 7 درصد فقط به صورت كلام و 38 درصد صوتي شامل تن صدا، نوسان صدا و ديگر عوامل صوتي و 55 درصد غيركلامي هستند (كتاب مقدمه زبان بدن – آلن – پيز) در مقالهاي در سايت self growth از جان بو 65 درصد ارتباطات، غيركلامي ذكر شده است. به هر حال بخش زيادي از مجموع عناصر يك پيام، غيركلامي هستند. در پايان بخش بسيار كوچكي از ميليونها علايمي را كه در زبان بدن ما وجود دارد به صورت تيتروار جهت ترغيب خوانندگان عزيز به فراگيري اين زبان بينالمللي ميآوريم. اين قسمت از سايت مذكور تحت عنوان چگونه دروغ آشكار ميشود؟ گرفته شده است.
علايم فريب:
حركات فيزيكي بدن محدود، كند و سفت ميشود. دستها و پاها به سمت درون بدن جذب ميشوند.
كسي كه به شما دروغ ميگويد كمتر به چشمهايتان نگاه ميكند.
اول كلام بر زبان ميآورد، بعد هيجان خود را بروز ميدهد مثل اينكه هديهاي ميگيرد و بعد ميگويد من عاشق آنم و بعد لبخند ميزند. به جاي آنكه بين كلمات و هيجانات هم زماني وجود داشته باشد.
دروغگو گاهي از دروغ گفتن مستقيم اجتناب ميكند. او به جاي جواب به تفسير و توضيح ميپردازد.
دروغگو بيش از حد طبيعي صحبت ميكند و به جزييات غيرضروري جهت متقاعد كردن ميپردازد.
لحن و صداي دروغگو يكنواخت است ولي در يك حرف راست به بعضي كلمات بيشتر از بقيه كلمات جمله تاكيد ميشود.
زماني كه ميخواهيد اقرار بگيريد موضوع را زيركانه عوض كنيد چنانچه شخصي از موضوع دوم استقبال كند و اشارهاي به بحث اول نكند، در حقيقت خود را از فشار موضوع اول خلاص كرده است. متوجه باشيد همانطوري كه كلمات يك جمله به تنهايي ناقل پيام جمله نيستند، در زبان بدن هم مجموعه علايم ميتواند پيام اصلي را آشكار نمايد. مثل خاراندن سر كه يكي از علايم فراموشي يا دروغ، به شمار ميرود، ممكن است در اثر عرق كردن يا شوره سر هم باشد البته تا رسيدن به مهارت در اين زمينهها راه طولاني و سختي در پيش است. تست زبان بدن كه در ذيل آمده آزمون سادهاي جهت تشخيص مهارت شما در شناخت روابط بين فردي است. شما كدام جملات را مربوط به انسانهاي مسلط ميدانيد و كدام جملات را مربوط به آدمهاي تسليم شده؟
آزمون:
1- بالا انداختن شانهها مسلط تسليم
2- لمس كردن همسر مسلط تسليم
3- لبخند زدن مسلط تسليم
4- قطع كردن سخن همسر مسلط تسليم
5- زل زدن به زمين مسلط تسليم
6- تكان دادن سر به دو طرف مسلط تسليم
7- قرار دادن دست روي بدن خود مسلط تسليم
8- قرار دادن كف دستها به سمت پايين مسلط تسليم
9- خم كردن سر به يك سمت مسلط تسليم
10- صداي بلند مسلط تسليم
11- صداي بسيار نرم مسلط تسليم
12- اشاره با انگشتان به سمت همسر مسلط تسليم
13- قرار دادن كف دستها به سمت بالا مسلط تسليم
14- تند حرف زدن مسلط تسليم
محاسبه امتيازات:
تمام شمارههاي فرد “مسلط” و بقيه “تسليم” هستند.
بر اين اساس براي هر سوالي كه جواب درست دادهايد به خود يك امتياز بدهيد.
امتياز 4 به پايين: شما بسياري از سرنخهاي جسمي را از دست ميدهيد.
امتياز 8-5: شما درباره حركات مسلط و تسليم ديگران درك متوسطي داريد.
امتياز 9 به بالا: شما به طور متوسط بيش از ديگران به سرنخهاي جسماني توجه داريد.
توضيحات:
روانشناسان مدتهاست كه به علايم و زبان بدن توجه كردهاند و بر آن بودهاند كه احساسات دروني ديگران را بخوانند. علم خواندن زبان بدن در اصل ادامه كار اين روانشناسهاست. در اين زمينه كتابهاي متعددي به چاپ رسيده است، با اين حال اين كتابها هميشه قابل اعتماد نيستند.
اطلاع ما در اين زمينه بيشتر ناشي از پژوهشهاي ديويد گيونز، انسانشناس و آلبرت شفلن، روانپزشك است. سوالات موجود در آزمون زير از بررسيهاي اين دو دانشمند اقتباس شده است. حركات اشخاص مسلط معمولا به سمت شخص ديگري اشاره دارد. لمس كردن يا خيره شدن به كسي نشانه تسلط است. حركات تسليموار اغلب حمايتگرانه هستند، مانند بدن خود را لمس كردن و يا بالا انداختن شانهها. متاسفانه تسليم بودن را با بيكفايتي يكي دانسته است. اما لزوما اين طور نيست. اشخاص سر به زير اغلب شاد، تعديل يافته، مولد، و مفيد هستند از اين گذشته، يك شخص ممكن است هميشه و در برخورد با همه اشخاص تسليم نباشد. بعضيها با توجه به موقعيت تسليم و يا مسلط ميشوند. نشانه بلوغ و درايت اين است كه شخص در هر موقعيت با توجه به همان موقعيت رفتار كند.
