ملین یا مسهل چیست و چه کاربردی دارد؟

دل درد

نام رایج دارو:ملین ها یا مسهل ها

اسامی تجاری دارو:

  • قرص و شربت سی لاکس
  •  سامی لاکس
  •  سالاکس
  • شربت لاکتولوز
  • ساشه سوربیتول
  • ساشه و پودر پسیلیوم
  • PEG
  • روغن کرچک(castor oil)
  • شیاف گلسیرین

توجه: مطلبی که مطالعه می‌کنید صرفا جنبه‌ی افزایش آگاهی دارد و به هیچ وجه جایگزین توصیه‌های پزشک نیست. برای مصرف دارو، آگاهی از عوارض جانبی، تداخل دارویی و موارد مرتبط دیگر لازم است حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید

در این مقاله می‌خوانید:

داروهای ملین یا مسهل چیستند و چه کاربردی دارند؟

داروهای ملین یا مسهل داروهایی گوارشی هستند که به فرد کمک می کنند روده های خود را خالی کند.

این داروها عمومأ جهت رفع یبوست(به معنی مشکل بودن دفع مدفوع یا دفع کمتر از حالت طبیعی مدفوع می باشد) استفاده می شوند البته بهتر است، جهت درمان یبوست در درجه اول با غذاهایی با فیبر بالا، خوردن آب به میزان زیاد و ورزش شروع کرد. سپس اگر تأثیرگذار نبود از داروهای ملینی مانند سی لاکس استفاده کرد. در بیماری های مزمن روده ای مثل کولیت زخمی ، سندروم روده تحریک پذیرو بیماری کرون که ممکن است سبب یبوست های طولانی مدت شود استفاده می شوند. همچنین داروهای ملین جهت پاکسازی روده ها قبل از معاینه یا جراحی روده ها کاربرد دارد.

نحو ه عملکرد داروهای ملین

ملین ها هرکدام از طریق مکانیسم خاص خود باعث افزایش حرکات روده ها و کمک به خروج راحت تر مدفوع می شود.

 به طور مثال مواد حجیم کننده:

مانند پسیلیوم با جذب آب ومتورم شدن در روده ها یک مدفوع نرم تر و حجیم ایجاد می کند که عبور آن آسان باشد.

ملین یا مسهل های اسمزی و هیپراسموتیک:

مانند لاکتولوز با فرآیندی به نام اسمز ، آب را به روده می کشند ، اسمز در شرایطی است که آب از یک محلول کمتر غلیظ به محلول غلیظ تر منتقل می شود تا غلظت ها را متعادل کند. بنابراین ملین های اسمزی و هیپراسموتیک هیپرتونیک هستند ، به این معنی که در مقایسه با ماده طبیعی روده غلظت نمک بالاتری دارند. مهم است که آب کافی بنوشید تا ملین بتواند به طور مؤثر کار کند.

ملین یا مسهل های تحریک کننده:

مانند سی لاکس مستقیماً بر روی بافت هایی که دیواره روده یا اعصاب داخل دیواره روده را تحریک می کند ، اثر می گذارند. این باعث تسریع در سرعت حرکت مدفوع از طریق روده بزرگ می شود.

نحوه مصرف داروهای ملین و دوز مصرفی

دوز داروهای ملین باید از پزشک  یا داروساز تحویل دهنده دارو پرسیده شود و یا اینکه از دستورالعملی که در بروشور دارویی ارائه داده شده است پیروی کرد.

این ترکیب را می توان به شکل قرص ،شربت و یا شیاف استفاده کرد در هنگام استفاده از قرص آن باید توجه کرد که قرص خراشیده،جویده و خورد نشود همچنین اگر آنتی اسید یا شیر یا هر محصول لبنی استفاده کرده اید تا یک ساعت بعد از آن از خوردن این دارو خودداری کنید.

  • دوز مصرفی قرص سی لاکس در کودکان ۱۲ سال به بالا و بزرگسالان یک تا سه عدد قرص یک مرتبه در روز
  • در کودکان ۶تا ۱۲ سال یک عدد قرص یک بار در روز
  • در کودکان زیر ۶سال بهتر است استفاده نشود و در صورت استفاده دوز مصرفی با پزشک هماهنگ شود و مصرف بیشتر از ۳عدد قرص سی لاکس در طول روز جایز نیست.
  • دوز مصرفی شربت سی لاکس کودکان ۲ الی ۶ سال ۱ قاشق مربا خوری (۲/۵ تا ۵ میلی لیتر
  • کودکان ۶ الی ۱۲ سال ۱ تا ۲ قاشق مربا خوری (۵ تا ۱۰ میلی لیتر)
  • بزرگسالان و کودکان ۱۲ سال به بالا می بایست ۲ تا ۴ قاشق مربا خوری (۱۰ تا ۲۰ میلی لیتر) از شربت سی لاکس دینه را حداکثر دو بار در روز مصرف نمایند.

دوز سایر داروهای ملین باید از پزشک  یا داروساز تحویل دهنده دارو پرسیده شود و یا اینکه از دستورالعملی که در بروشور دارویی ارائه داده شده است پیروی کرد.

عوارض جانبی داروهای ملین

  •  نفخ
  • معده درد
  • دل درد
  • دل پیچ
  • حالت تهوع
  • اسهال
  • خستگی
  • خونریزی مقعدی
  • مدفوع خونی
  • ضربان قلب نامنظم

اگر هر کدام از این علائم ادامه پیدا کرد و یا بدتر شد باید به پزشک مراجعه شود.همچنین اگر اسهال ادامه دار باشد سبب کم آبی و به هم ریختن الکترولیت های بدن می شود.

واکنش های نادر آلرژیک مانند

  • دانه پوستی
  • خارش
  • ورم(بیشتر در صورت و زبان و گلو)
  • سرگیجه شدید
  • تنفس دشوار

در صورت رخداد هر یک از این علائم سریع این دارو را قطع کنید و به پزشک خود اطلاع دهید.

موارد احتیاط مصرف داروهای ملین

این محصول ممکن است حاوی مواد غیرفعال باشد که سبب واکنش های آلرژیک و یا سایر مشکلات شود پس اگر به ملین ها یا هر ترکیب دیگری حساسیت دارید حتما به پزشک خود اطلاع دهید.

قبل از استفاده از این داروها اگر هر کدام از علائم زیر را داشتید با پزشک خود درمیان بگذارید:

  •  التهاب آپاندیس(تهوع،استفراغ،درد معده و شکم ناگهانی و بدون دلیل قابل توجیه)
  • تغییر ناگهانی در عادات روده که بیشتر از دو هفته طول کشیده باشد.
  • خونریزی و انسداد روده ها

از دیگر موارد محدودیت مصرف ملین ها

مصرف ملین یا مسهل در افراد باردار توصیه نمی شود. همچنین در زمان شیردهی ، برخی از مواد تشکیل دهنده می توانند از طریق شیر مادر به کودک شما منتقل شوند و احتمالاً باعث اسهال یا سایر مشکلات می شود پس قبل از  استفاده از هر نوع مسهل ، با پزشک خود صحبت کنید.

در نظر داشته باشید که در کودکان زیر ۶سال ممنوع و فقط با دستور پزشک  می باشد.

نکته دیگری که باید به آن توجه کرد این است که استفاده بیش از حد از ملین یا مسهل ها باعث از بین رفتن پاسخ روده ها در به عضلات و اعصاب می شود. همچنین استفاده ی بیش از حد از ملین یا مسهل ها می تواند منجر به وابستگی حرکت روده ها به ملین یا مسهل ها شود.

تداخلات دارویی ملین ها با داروهای دیگر

برخی محصولات ممکن است با این ترکیب تداخل داشته باشند به عنوان مثال:

  •  داروهایی که اسید معده را کاهش می دهند مانند: سایمیتیدین یاا  امپرازولین ها
  • داروهای خاص قلب
  • برخی از آنتی بیوتیک ها
  •  داروهای استخوانی

علائم اوردوز داروهای ملین

نشانه های اوردوز این داروها شامل معده درد،دل درد و دل پیچ شدید،حالت تهوع و استفراغ و اسهال ماندگار می باشد.

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Protected with IP Blacklist CloudIP Blacklist Cloud